GALERIA

KONTAKT

Suwalski Park Krajobrazowy

Malesowizna 24
16-404 Jeleniewo

tel./87/ 569 18 01
fax /87/ 569 76 36

e-mail: turtulspk@gmail.com
Stara Hańcza

Pierwsze zapiski potwierdzające istnienie majątku Stara Hańcza pochodzą z XVII wieku. Powstał on w pobliżu starego szlaku biegnącego wzdłuż rzeki Czarna Hańcza. Majątek ten obejmował prawie całą północną część dzisiejszego SPK i jego otuliny. Dwór majątku Stara Hańcza został usytuowany na wyniesieniu z widokiem na jezioro Hańcza. Otaczał go park i ogród, przedzielony w poprzek aleją lipową (zachowana do dziś – pomnik przyrody). Od zachodu znajdowały się budynki gospodarcze, a także kilka stawów rybnych oraz warzywnik. Budynek dworu, po którym dziś pozostały jedynie zrujnowane piwnice, został zbudowany prawdopodobnie w XVIII wieku.

Majątek Stara Hańcza miał wielu właścicieli. Pierwszym był Stanisław Lipnicki, dworzanin królewski. Do 1803 r. należał do hrabiów Scypion-Grabowskich. W XIX w. przechodził z rąk do rąk (miał aż 11. właścicieli!). Do najbardziej znanych należał książę Tomasz Bogumił Światopełk - Mirski - postać niezwykle kontrowersyjna. Inwestycje oraz wystawny tryb życia zmusiły go do wzięcia dużych kredytów na konto hipotek majątku. Zaangażowanie księcia w powstanie listopadowe dało mu pretekst do honorowej ucieczki przed carskimi władzami. Po powrocie z emigracji Mirski przyjął imię Iwan i stał się poddany carskim, co nie zapewniło mu jednak odzyskania majątku. Odtąd, zadłużona posiadłość ustawicznie zmieniała właścicieli. Na początku XX w., znacznie okrojona z gruntów, na dłużej staje się własnością rodziny Beegerów. W czasie II wojny światowej Niemcy usuwają właściciela z dworu. Budynek staje się siedzibą leśnictwa. Po wyzwoleniu stacjonuje tu milicja. W 1946 r. dwór zostaje spalony. Według jednej z wersji budynek został celowo podpalony w ramach akcji niszczenia dworów; inna wersja mówi o przypadkowym pożarze, wywołanym przez milicjantów „pędzących bimber”.

Na terenie parku podworskiego została zorganizowana ścieżka poznawcza „Drzewa i krzewy parku podworskiego w Starej Hańczy”.

Park dworski w Starej Hańczy od 1988 r. wpisany jest do rejestru zabytków i podlega ochronie Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków.

aleja lipowa w starej haczy.jpg
Aleja Lipowa w Starej Hańczy
1_ruiny dworu w starej haczy.jpg
2_jezioro hacza w starej haczy.jpg
3_jezioro hacza.jpg
aleja lipowa w starej haczy.jpg